Tình trạng thiếu hụt bộ nhớ flash NAND đang tiếp tục gây chấn động thị trường lưu trữ toàn cầu, đẩy giá SSD lên mức khó tin và buộc các trung tâm dữ liệu phải xem xét lại toàn bộ chiến lược đầu tư hạ tầng. Theo báo cáo mới từ VDURA (được dẫn lại bởi Blocks and Files), giá SSD hiện đã cao gấp 16 lần so với HDD, khiến các mô hình lưu trữ lai kết hợp SSD và HDD trở nên hấp dẫn hơn bao giờ hết về mặt chi phí và tính bền vững tài chính.

Cụ thể, VDURA cho biết trong giai đoạn từ quý 2/2025 đến quý 1/2026, giá SSD TLC 30TB cấp doanh nghiệp đã tăng tới 257%. Một ổ SSD 30TB từng có giá khoảng 3.062 USD vào giữa năm 2025 nay đã bị đẩy lên gần 11.000 USD. Trong khi đó, HDD dù cũng tăng giá nhưng “dễ thở” hơn nhiều, với mức tăng khoảng 35% trong cùng kỳ.

Khoảng cách chi phí giữa hai loại lưu trữ vì thế ngày càng bị kéo giãn. Theo phân tích của VDURA, chi phí lưu trữ trung tâm dữ liệu tính trên mỗi TB giữa SSD và HDD đã tăng từ 6,2 lần (quý 2/2025) lên tới 16,4 lần vào quý 1/2026. Trong một so sánh trực tiếp, VDURA cho thấy một hệ thống lưu trữ lai SSD + HDD (SSD dùng làm cache, HDD cho lưu trữ dài hạn) chỉ có tổng chi phí sở hữu trong 3 năm khoảng 5,99 triệu USD, trong khi hệ thống chỉ dùng SSD có thể đội lên tới 25,20 triệu USD – cao gấp hơn 4 lần.

Trước thực tế này, VDURA cảnh báo rằng nhiều doanh nghiệp đang phải lập lại ngân sách trung tâm dữ liệu gần như từ đầu, do các báo giá lưu trữ cũ đã hoàn toàn lỗi thời. Việc chuyển đổi từ mô hình chỉ dùng SSD sang mô hình lai đang trở thành giải pháp thực tế nhất để kiểm soát chi phí, đặc biệt với các hệ thống cần dung lượng lớn nhưng không yêu cầu toàn bộ dữ liệu phải nằm trên bộ nhớ flash tốc độ cao.

Bức tranh mà VDURA đưa ra cũng phản ánh đúng tình hình chung của toàn ngành. SSD hiện đắt đỏ đến mức các ổ M.2 dung lượng cao 4TB và 8TB dành cho người dùng phổ thông có giá được ví “đắt như vàng”, chưa nói tới phân khúc doanh nghiệp. Các nhà sản xuất NAND flash như Kioxia thậm chí còn dự đoán tình trạng thiếu hụt SSD có thể kéo dài tới năm 2027, khi nhu cầu tiếp tục vượt xa nguồn cung.

Ngay cả HDD – vốn được xem là “phương án tiết kiệm” – cũng không hoàn toàn miễn nhiễm. Nhu cầu khổng lồ từ các hệ thống AI và trung tâm dữ liệu đã khiến nguồn cung HDD bị tồn đọng tới hai năm, đẩy giá bán tăng mạnh. Theo báo cáo, giá HDD đã tăng tới 46% kể từ tháng 9.

Trong bối cảnh đó, lưu trữ lai đang nổi lên như lựa chọn cân bằng nhất giữa hiệu năng và chi phí. Ít nhất trong vài năm tới, khi bài toán cung – cầu của NAND flash vẫn chưa có lời giải, SSD có lẽ sẽ tiếp tục là “món hàng xa xỉ” ngay cả với những ông lớn trong ngành trung tâm dữ liệu.